O‘ZBEK TILIDA SINONIMLARNING NUTQDAGI ROLI
Abstract
Mazkur maqolada o‘zbek tilidagi sinonimlarning nutq jarayonidagi o‘rni va ahamiyati ilmiy jihatdan tahlil qilinadi. Unda sinonimlarning til boyligini oshirish, nutqni takroriylikdan xalos etish, fikrni aniq va ravon ifodalash, shuningdek, matnning uslubiy rang-barangligini ta’minlashdagi funksional vazifalari yoritiladi. Tadqiqot davomida sinonimlarning semantik yaqinligi bilan bir qatorda, ularning ma’no nozikliklari, emotsional-ekspressiv bo‘yoqlari hamda turli uslublarda qo‘llanish xususiyatlari asoslab beriladi. Shuningdek, sinonimlardan o‘rinli foydalanish nutq madaniyatining muhim ko‘rsatkichlaridan biri ekani ta’kidlanib, sinonimlarni noto‘g‘ri qo‘llash natijasida yuzaga keladigan uslubiy va ma’noviy xatolar haqida ham fikr yuritiladi. Maqola xulosasida sinonimlarning o‘zbek tilining kommunikativ imkoniyatlarini kengaytirishi, nutqning ta’sirchanligini kuchaytirishi hamda tilning estetik qiymatini oshirishdagi roli umumlashtiriladi.
References
1. Hojiyev A. O‘zbek tili sinonimlari. — Toshkent: Fan, 1974.
2. Rahmatullayev Sh. Hozirgi o‘zbek adabiy tili. — Toshkent: O‘qituvchi, 1992.
3. Rahmatullayev Sh. O‘zbek tilining izohli frazeologik lug‘ati. — Toshkent: O‘qituvchi, 1978.
4. Mirtojiev M. Hozirgi o‘zbek adabiy tili (Leksikologiya va frazeologiya). — Toshkent: Fan, 2001.
5. Mahmudov N. Nutq madaniyati asoslari. — Toshkent: O‘qituvchi, 1996.
6. Yo‘ldoshev M. Matn va uning lingvistik tahlili. — Toshkent: Fan, 2008.
7. Shomaqsudov Sh., Rasulov I. O‘zbek tili stilistikasi. — Toshkent: O‘qituvchi, 1983.
8. Azizov O. Tilshunoslikka kirish. — Toshkent: O‘qituvchi, 1995.
9. Abdurahmonov G‘., Shukurov Sh. O‘zbek tilining grammatikasi. — Toshkent: Fan, 1975.
10. Ne’matov H., Bozorov E. O‘zbek tili leksikologiyasi. — Toshkent: Fan, 1998.
