IMMUNITET, UNING TURLARI, IMMUN TIZIMI TUZILISHI VA ORGANIZMNING MAXSUS BO'LMAGAN HIMOYASI
Abstract
Ushbu ilmiy maqolada inson organizmining himoya tizimi – immunitetning fiziologik asoslari, uning turlari va immun tizimining anatomik-funksional tuzilishi batafsil tahlil qilingan. Maqolada organizmning maxsus bo'lmagan (tug'ma) himoya mexanizmlari: teri va shilliq qavatlar to'sig'i, fagotsitoz, yallig'lanish reaksiyasi va komplement tizimining roli yoritilgan. Shuningdek, orttirilgan immunitet bilan tug'ma immunitet o'rtasidagi farqlar, ularning o'zaro ta'siri va tibbiy profilaktika sohasidagi ahamiyati ko'rsatilgan. Tadqiqot natijalari shuni ko'rsatadiki, maxsus bo'lmagan himoya omillari infeksiyalarga qarshi kurashda dastlabki va hal qiluvchi bosqich hisoblanib, umumiy immunitet statusini shakllantirishda poydevor vazifasini o'taydi. Zamonaviy tibbiyotda ushbu tizimlarni mustahkamlash orqali ko'plab yuqumli va autoimmun kasalliklarning oldini olish mumkinligi isbotlangan.
References
1. Abbas A. K., Lichtman A. H., Pillai S. Cellular and molecular immunology. – 10th ed. – Philadelphia: Elsevier Saunders, 2021. – 450 p.
2. Janeway C. A., Travers P., Walport M., Shlomchik M. J. Immunobiology: the immune system in health and disease. – 9th ed. – New York: Garland Science, 2020. – P. 120–145.
3. O‘zbekiston Respublikasi Sog‘liqni Saqlash Vazirligi. Immunologiya va allergologiya asoslari: o‘quv qo‘llanma. – Toshkent: Tibbiyot, 2022. – 78 b.
4. Karimov I. K., Rahimova D. S. Inson immun tizimining yoshga bog‘liq o‘zgarishlari va uning klinik ahamiyati // O‘zbekiston tibbiyoti jurnali. – 2023. – № 2. – B. 34–39.
5. Murphy K., Weaver C. Janeway's immunobiology. – 9th ed. – London: W.W. Norton & Company, 2019. – P. 85–110.
6. Nurmatov U. B., Aliyev Sh. A. Organizmning maxsus bo‘lmagan himoya omillari va ularni rag‘batlantirish yo‘llari // Samarqand tibbiy axborotnomasi. – 2021. – Vol. 3, № 1. – B. 56–62.
