ANGLO-AMERIKA KORPORATIV BOSHQARUV TAMOYILLARINI O‘ZBEKISTONDA JORIY ETISHNING INSTITUTSIONAL IMKONIYATLARI

Authors

  • Vaisov Dilshod Ma’mun Universiteti ORCID: 0009-0001-6293-1498, ddvais5@gmail.com
  • Bekbergenov G'ayrat Ma'mun universiteti Mail: gayrat.bekbergenov@gmail.com

Abstract

Mazkur maqolada Anglo-amerika korporativ boshqaruv modelining nazariy asoslari hamda tashkiliy-huquqiy xususiyatlari tahlil qilinadi va uning O‘zbekiston sharoitida qo‘llanish imkoniyatlari baholanadi. Tadqiqotda Berle va Means, Jensen va Meckling, Shleifer va Vishny hamda La Porta va hammualliflarining konseptual yondashuvlari asosida aksiyadorlar huquqlarini himoya qilish, direktorlar kengashi mustaqilligi, shaffoflik va bozor intizomining korporativ boshqaruvdagi roli yoritiladi. Shuningdek, OECD va Jahon banki tomonidan ishlab chiqilgan xalqaro standartlar asosida O‘zbekiston korporativ sektorida investorlar ishonchini oshirish, minoritar aksiyadorlar huquqlarini mustahkamlash va fond bozori infratuzilmasini rivojlantirish zarurati asoslanadi. Natijalar shuni ko‘rsatadiki, Anglo-amerika modelini O‘zbekistonda to‘liq transplantatsiya qilish huquqiy tizim, bozor likvidligi va institutsional muhit bilan bog‘liq cheklovlar sabab murakkab bo‘lsa-da, uning asosiy tamoyillarini bosqichma-bosqich va moslashtirilgan shaklda joriy etish korporativ boshqaruv sifatini oshirish hamda investitsiya muhitini yaxshilashga xizmat qiladi.

References

1. Aguilera, R. V., & Jackson, G. (2003). The cross-national diversity of corporate governance: Dimensions and determinants. Academy of Management Review, 28(3), 447–465. https://doi.org/10.5465/amr.2003.10196772

2. Berle, A. A., & Means, G. C. (1932). The Modern Corporation and Private Property. New York: Macmillan.

3. Jensen, M. C., & Meckling, W. H. (1976). Theory of the firm: Managerial behavior, agency costs and ownership structure. Journal of Financial Economics, 3(4), 305–360. https://doi.org/10.1016/0304-405X(76)90026-X

4. La Porta, R., Lopez-de-Silanes, F., Shleifer, A., & Vishny, R. (1998). Law and finance. Journal of Political Economy, 106(6), 1113–1155. https://doi.org/10.1086/250042

5. La Porta, R., Lopez-de-Silanes, F., & Shleifer, A. (2008). The economic consequences of legal origins. Journal of Economic Literature, 46(2), 285–332. https://doi.org/10.1257/jel.46.2.285

6. Charkham, J. P. (1994). Keeping Good Company: A Study of Corporate Governance in Five Countries. Oxford: Oxford University Press.

7. Shleifer, A., & Vishny, R. W. (1997). A survey of corporate governance. Journal of Finance, 52(2), 737–783. https://doi.org/10.1111/j.1540-6261.1997.tb04820.x

8. OECD. (2015). G20/OECD Principles of Corporate Governance. Paris: OECD Publishing.

9. OECD. (2023). Corporate Governance and Sustainability. Paris: OECD Publishing.

10. World Bank. (2017). Corporate Governance Frameworks, Practices and Disclosure. Washington, DC: World Bank Group.

11. Tricker, B. (2019). Corporate Governance: Principles, Policies, and Practices (4th ed.). Oxford: Oxford University Press.

12. Vaisov, D. (2024). Raqobatbardoshlik tushunchalarining mohiyati va tavsiflanishi. University Research Base, 65-69.

13. Vaisov, D. (2023). Kichik firmalar raqobatbardoshligini oshirishning mintaqaviy muammolari (Xorazm viloyati misolida). Green Economy and Development, 1(11), 662468.

14. Sa’dullayev, A., Vaisov, D., & Egamberganov, F. (2023). Mintaqada kichik biznes va xususiy tadbirkorlik rivojlanishi tahlili (Xorazm viloyati misolida). Green Economy and Development, 1(6), 662728.

15. Vaisov, D., & Salayev, S. K. (2025). Tibbiy xizmatlar bozorida kichik biznes va xususiy tadbirkorlik rivojlanishi tahlili. Ma'mun axborotnomasi, 2(1), 58-63.

16. Ibodullayevich, V. D. (2026). STAGES OF IMPROVING THE MECHANISMS FOR ENSURING THE COMPETITIVENESS OF SMALL BUSINESS ENTITIES PROVIDING MEDICAL SERVICES. Научный Импульс, 4(41), 86-92.

17. Vaisov, D. (2026, January). DIRECTIONS FOR IMPROVING ORGANIZATIONAL MECHANISMS TO ENSURE COMPETITIVENESS OF SMALL BUSINESSES PROVIDING MEDICAL SERVICES. In International Conference on Science & Technology (Vol. 2, No. 1, pp. 108-115).

18. Vaisov Dilshod Ibodullayevich, V. D. I. (2026). Prospects for The Development of Small Business Entities in The Medical Services Market. Prospects for The Development of Small Business Entities in The Medical Services Market, 9(1), 633-638.

Downloads

Published

2026-02-22